Nhựa đã trở thành một vật liệu không thể thiếu trong đời sống. Dẫu còn nhiều tranh cãi về binhựa, song bởi vì những công dụng tuyệt vời mà nó mang lại, người ta vẫn tạo ra nhiều đồ vật từ nhựa thông qua quy trình sản xuất hạt nhựa hiện đại. Sự thật là, có tới 80% mọi người không hiểu và chưa biết rõ hạt nhựa được tạo ra như thế nào cùng quy trình ra sao. Vậy nhưng, bạn có thể là một trong 20% những người hiểu biết còn lại một khi đọc xong bài viết ngay bên dưới. Lý Sơn Sa Kỳ Lab sẽ chia sẻ thông tin hữu ích đến bạn về quá trình sản xuất các loại hạt nhựa phổ biến hiện nay.
I. Các loại hạt nhựa phổ biến hiện nay
Ngày nay, với sự phát triển nhanh chóng của ngành công nghiệp nhựa, nguồn cung nguyên liệu cũng vì đó mà tăng trưởng mạnh mẽ. Nhằm hạn chế nhập nguyên liệu từ nước ngoài với chi phí cao. Cũng như hạn chế những tác hại của rác thải nhựa, các doanh nghiệp đã bắt tay vào quy trình tái chế và sản xuất hạt nhựa để cung ứng giá rẻ hơn.
Trên thực tế, việc sản xuất hạt nhựa sẽ tùy thuộc vào loại hạt nhựa khác nhau, trong đó có 2 loại phổ biến nhất, đó là:
1. Hạt nhựa tái sinh
Hạt nhựa tái sinh là loại hạt được sản xuất từ nhựa thu gom. Sau đó trải qua nhiều công đoạn bao gồm phân loại, làm sạch rồi nghiền nhỏ, nung chảy. Hỗn hợp nhựa được chuyển qua máy ép chuyển thành dạng hạt nhựa hoặc dạng sợi. Vì làm từ nhựa thu gom nên hạt nhựa tái sinh có nhiều loại. Dưới đây là một vài loại nhựa tái sinh phổ biến trên thị trường ngày nay:
Nhựa tái sinh HDPE (High Density Polyethylene)
Hạt nhựa HDPE là loại hạt được tái chế từ ống dẫn hơi nóng. Chuyên dùng để làm cáp quang trong ngành bưu điện, làm ống thoát nước,… Những đặc tính nổi bật của HDPE là bền, không rò rỉ chất lỏng, không bị oxy hóa hoặc kiềm hóa, giữ màu lâu, chịu nhiệt tốt. Có thể chịu lửa lên tới 327 độ C, chịu áp lực và độ va đập tốt.
Bên cạnh đó, với đặc tính ấy, hạt nhựa HDPE tái sinh còn có tính ứng dụng cao trong cuộc sống và sản xuất, chẳng hạn như làm túi, bao bì, can nhựa, đồ gia dụng, thổi túi, thùng rác công cộng,…
Nhựa tái sinh PP (Polipropylen)
Hạt nhựa PP được tạo ra từ việc tái chế bao bì, dây thừng, thảm, màng, văn phòng phẩm,… Nó có tính chất vật lý dai, hơi cứng và có độ bền cao.
Nhựa tái sinh PE (Polietylen)
Hạt nhựa PE là loại hạt được làm ra từ thu gom và tái chế túi nilon, màng phủ nông nghiệp. Đặc điểm chung của các sản phẩm làm từ hạt nhựa tái sinh PE dẻo và dai.
Nhựa tái sinh ABS (Acrylonitrin butadien styrene)
Hạt nhựa ABS có khả năng chịu được sự va đập mạnh, tính dẻo dai cao. Loại hạt này được tái chế từ các sản phẩm ép phun, bàn phím, máy văn phòng, các bộ phận xe hơi, xe máy, mũ bảo hiểm, đồ chơi. Nếu là các sản phẩm nhẹ, cứng, dễ uốn như ống, vỏ hộp, dụng cụ âm nhạc, dè xe, ống chỉ thì cũng được dùng để sản xuất nhựa tái sinh ABS.
Nhựa tái sinh PVC (Polyvinyl Clorua)
Nhà sản xuất sử dụng ống nhựa PVC, tấm cứng, ống dẫn dầu, phích cắm điện,…để tạo ra hạt nhựa PVC. Trong quá trình tái chế rác thải nhựa, nhựa PVC được pha trộn với một số phụ gia như chất ổn nhiệt, các loại tác nhân với khả năng hấp thụ UV, hóa dẻo, trợ gia công, bôi trơn, tăng cứng, chống cháy, chống va đập, bột nở để tùy từng sản phẩm mà sản xuất cho phù hợp.
Nhựa tái sinh EPS (Expandable Polystyrene)
Expanded Polystyrene (nhựa EPS) là một loại nhựa Polystyrene giãn nở, có khả năng hấp thụ xung động hiệu quả và chịu lực nén tốt. Nhờ vậy, đây là nguồn nguyên liệu phù hợp cho ngành sản xuất bao bì, bảo vệ hàng hóa dễ vỡ, trầy xước, v..v
Ngoài ra, nhựa EPS có độ bền cao, khả năng chống lại tác động từ các tác nhân bên ngoài như nhiệt độ, bụi bẩn hay ẩm mốc giúp EPS trở thành vật liệu lý tưởng có ngành vận chuyển hàng hàng hóa giúp các loại thực phẩm tươi sống như hoa quả, hải sản luôn tươi mới và giữ nguyên hình dạng. Đặc biệt, sản phẩm từ nhựa EPS rất an toàn cho sức khỏe người tiêu dùng.
2. Hạt nhựa nguyên sinh
Đúng như tên gọi, hạt nhựa nguyên sinh là loại hạt không pha tạp, không có chất phụ gia. Nhựa nguyên sinh bao gồm một số loại nhựa như PP, PET, PC, ABS, PS-GPPS, HIPS, POM, PA, PMMA…
Hạt nhựa nguyên sinh có tính mềm dẻo, độ đàn hồi lớn, chịu được cong vênh và áp lực tốt. Có thể nhận thấy những sản phẩm làm từ nhựa nguyên sinh có tính thẩm mỹ khá cao. Đặc điểm chung là bề mặt bóng, mịn và màu sắc tươi sáng.
Các loại hiện được ứng dụng trong rất nhiều ngành công nghiệp như bao bì thực phẩm, mũ bảo hiểm (chống va đập), đầu gậy đánh golf, hệ thống ống chất dẻo chịu được áp lực… Ngoài ra, nhựa nguyên sinh còn có mặt trong ngành sản xuất ô tô, điện tử, thiết bị y tế… hay nhựa công nghiệp như sản xuất thùng rác.
II. Quy trình sản xuất hạt nhựa tái sinh
Để làm ra hàng ngàn tấn hạt nhựa tái sinh mỗi năm đủ để phục vụ nhu cầu sản xuất, các nhà máy sẽ trải qua 4 bước trong dây chuyền như sau:
Bước 1: Thu gom nhựa các loại đã qua sử dụng. Nguyên liệu chính cho viên nhựa tái chế là nhựa thải, chẳng hạn như bộ phim nhà kính nông nghiệp, túi tiện lợi, túi xi măng, túi đựng thực phẩm, túi xốp, chai đựng nước, chậu nhựa, xô nhựa, đồ chơi, dép, bumper xe, vỏ thiết bị gia dụng, v.v.
Bước 2: Làm sạch nhựa để loại bỏ chất bẩn, tạp chất rồi đi sấy khô. Vì nguyên liệu đến từ sản phẩm nhựa đã qua sử dụng, nên có thể chứa chất ô nhiễm còn sót lại. Do đó, nguyên liệu cần được rửa sạch trước khi làm viên nhựa tái chế. Sau đó nghiền nguyên liệu
Bước 3: Ép hạt nhựa. Nhựa thải đã nghiền nhỏ được cấp vào máy làm viên nhựa qua bộ cấp liệu. Bên trong máy, chất liệu được trộn và tái nhiệt hóa dưới áp lực và nhiệt độ bên ngoài của trục vít. Khi nhiệt độ và áp lực tăng lên, chất liệu trở thành dạng chảy nhớt và bị đẩy đến phần đầu máy. Cuối cùng, chất nhựa được cắt thành viên nhựa bằng bộ cắt.
Bước 4: Làm lạnh và đóng gói viên nhựa: Viên nhựa tái chế đã hình thành vẫn còn nhiệt, cần được làm lạnh thông qua hệ thống làm lạnh. Sau khi làm lạnh đến nhiệt độ bình thường, có thể đóng gói viên nhựa bằng máy đóng gói.
Từ quy trình trên, ta có thể thấy quy trình sản xuất hạt nhựa PE cụ thể sẽ như sau: thu mua hạt nhựa tái sinh → Tiến hành phân loại → Loại bỏ chất bẩn, tạp chất → Sấy khô → Nung chảy ở nhiệt độ cao →Kéo hạt/ Đúc thành khuôn → Cắt thành hạt → Trộn màu → Ép lại → Đóng gói
Lúc này, chúng ta sẽ có hạt nhựa tái sinh thành phẩm. Cuối cùng, nhà sản xuất sẽ phân loại hạt rồi đóng gói vào bao bì và đem đi phân phối, tiêu thụ sản phẩm hạt nhựa cho thị trường.
2. Dây chuyền sản xuất hạt nhựa tái sinh
- Inspection: Phân loại
- Chopping & Washing: Băm nhỏ nguyên liệu và rửa
- Saparation by Flotation: Làm sạch tẩy trùng nguyên liệu
- Drying: Làm khô
- Melting by Heat & Pressure: Đun chảy bởi nhiệt và áp suất
- Filtering to Remove Contaminants: Lọc để loại bỏ chất gây ô nhiễm
- Molten Plastic Extruded into Fine Strands: Nhựa nóng chảy đùn thành sợi
- Pelletizing: Cắt nhỏ thành hạt
Những hạt nhựa nguyên sinh hoặc tái chế sau khi đóng gói hoàn thiện, sẽ phân phối cho các đơn vị, nhà sản xuất bao bì để tạo ra sản phẩm mong muốn từ hạt nhựa.
Dù là hạt nhựa tái sinh hay nguyên sinh, thì đều phải có một quy trình sản xuất hạt nhựa nghiêm ngặt. Nếu không, sản phẩm làm từ hạt nhựa sẽ không đảm bảo các đặc tính cần thiết trong sản xuất và đời sống. Hi vọng với bài viết này, bạn đã có những thông tin hữu ích cho riêng mình.
